Yalnızca belirli yiyecekleri yiyor ve diğerlerine kesinlikle dokunmuyor. Yeni bir yemek masaya geldiğinde panik tepkisi veriyor ya da tamamen reddediyor. Her öğün bir mücadeleye dönüşüyor. Seçici yeme, pek çok ailenin günlük hayatını yoruyor — ama arkasındaki nedenler çoğu zaman “inat” değil.
Seçici Yeme Nedir?
Seçici yeme (ARFID — Avoidant/Restrictive Food Intake Disorder), belirli yiyecekleri reddeden, yeni yiyeceklere şiddetli direnç gösteren ve bu durumun beslenme, büyüme ya da günlük işlevselliği olumsuz etkilediği bir tablodur. “Aşırı seçici yeme” olarak da bilinir.
Neden Görülür?
Seçici yemenin birden fazla boyutu olabilir:
- Duyusal hassasiyet: Yiyeceğin dokusu, rengi ya da kokusu çocuk için katlanılmaz hissedebilir. Bu, özellikle otizm spektrumu ya da duyusal işlem bozukluğuyla ilişkili olabilir.
- Kaygı bileşeni: Yeni ya da tanıdık olmayan yiyeceklerden korku.
- Geçmiş olumsuz deneyim: Boğulma, kusma ya da acı veren yeme deneyimi.
- Kontrol ihtiyacı: Özellikle kaygılı çocuklarda yemek, kontrol edebildikleri ender alanlardan biri haline gelebilir.
Ebeveynler Nasıl Yaklaşmalı?
Zorlamak işe yaramaz — genellikle tabloyu daha da kötüleştirir. Yemek masasını stressiz tutmak, yeni yiyecekleri baskısız biçimde sunmak (yemeden sadece bakması bile bir adımdır) ve küçük ilerlemeyi kutlamak daha etkili yaklaşımlardır.
Ne Zaman Destek Alınmalı?
Çocuğun büyümesi etkileniyorsa, yediği yiyecekler çok azaldıysa ya da her öğün ciddi bir stres kaynağına dönüştüyse Kadıköy ve Caddebostan çevresinde çocuk psikiyatrisi ya da beslenme ve davranış terapisi değerlendirmesi önerilir.