“Ben kontrol edebiliyorum” — alkol sorununu fark eden ya da fark etmek istemeyen pek çok kişinin ilk savunması budur. Oysa kontrolün hâlâ sürdüğü hissi, bağımlılığın en yanıltıcı yönlerinden biridir. Alkol bağımlılığı, sessiz sedasiz ve çoğu zaman fark edilmeden derinleşen bir tablo olabilir.
Alkol Kullanım Bozukluğu mu, Bağımlılık mı?
Günümüz psikiyatrisinde “alkol bağımlılığı” yerine “alkol kullanım bozukluğu” terimi kullanılmakta; bu tanı hafif, orta ve ağır olmak üzere üç düzeyde değerlendirilmektedir. Önemli olan, belirli kriterlerin kaç tanesinin karşılandığıdır.
Belirtiler Neler?
- Alkol miktarını ya da süreyi kontrol edememe
- Bırakmak isteyip bir türlü başaramamak
- Alkol almak için çok zaman harcamak
- Şiddetli içme isteği (craving)
- Alkol nedeniyle işte, okulda ya da aile ilişkilerinde sorunlar yaşanması
- Olumsuz sonuçlarına rağmen içmeye devam etmek
- Aynı etkiyi almak için giderek daha fazla alkol gerektirmesi (tolerans)
- Alkolü azaltınca ya da bırakınca yoksunluk belirtileri yaşanması
Yoksunluk Neden Önemli?
Alkol yoksunluğu, tıbbi açıdan dikkat gerektiren bir süreçtir. Tremor (titreme), terleme, bulantı ve anksiyete gibi belirtilerin ötesinde, ağır vakalarda nöbet ya da deliryum gibi ciddi komplikasyonlar gelişebilir. Bu nedenle uzun süreli ve yoğun alkol kullanımından sonra aniden bırakmak, tıbbi gözetim olmaksızın tehlikeli olabilir.
Tedavi Nasıl İşler?
Alkol kullanım bozukluğunun tedavisi çok boyutludur. İlk aşamada güvenli bir detoks süreci planlanır. Ardından nükse karşı ilaç destekli tedavi (naltreksone, akamprosat gibi seçenekler) değerlendirilebilir. Psikoterapi, motivasyonel görüşmeler ve grup destek programları uzun vadeli iyileşmede kritik rol oynar.
Aile katılımı da tedavinin önemli bir parçasıdır. Bağımlılık yalnızca bireyi değil, çevresini de derinden etkiler; aile desteğiyle yürütülen tedavi süreçleri daha başarılı sonuçlar verir.
Kadıköy ve Bağdat Caddesi çevresinde alkol kullanımı konusunda endişeleriniz varsa — kendiniz ya da yakınınız için — psikiyatri kliniğine başvurmak yardım almanın ilk adımıdır. Utanç değil, cesaret gerektirir.